Kırşehir’de Tarihi Türkmen Mezarlıkları

Özet

Türkmen mezarlıkları, Türkmen topluluklarının mezarlarına dikmiş oldukları tamgalı veya
süslemesiz doğal haliyle yerleştirilen mezar taşlarının bulunduğu alanlardır. Kırşehir tarih
boyunca Türkistan’ dan Anadolu’ ya göç yoluyla gelen Türkmen topluluklarına ev sahipliği
yapmış şehirlerden biridir. Türkmen toplulukları Kırşehir’e geldikleri zaman kendi yaşam
alanlarını oluşturarak köyler kurmuşlardır. Türkistan’dan gelirken yanlarında taşınır kültür
varlıkları ile gelenek ve göreneklerini taşımışlar ve yerleştikleri yerlere de bunları yansıtmışlardır.
Yerleştikleri köylerin isimlerine de kendi oymak, boy, aşiret ve cemaat isimlerini vermişlerdir.
Aynı şekilde Kırşehir ve çevresine yerleşen Türkmenler beraberlerinde ölü gömme ve mezar
geleneklerini de getirerek bölgede oluşturulmuş olan mezarlık alanlarında bu gelenekleri
yansıtmışlardır. Mezarlarda mezar taşlarını doğal haliyle olduğu gibi diktikleri ve sade
bıraktıkları gibi bazı bölgelerde de boy tamgalarını da taşlara kazımışlardır. Kırşehir çevresinde
boy tamgalı dikili Türkmen mezar taşlarına rastlanmamıştır. Kırşehir yöresinde çalışma sırasında
elde edilen veriler doğrultusunda Kırşehir ili Kaman ilçesi Çağırkan Köyü Mezarlığı’nda,
Kırşehir ili Akpınar ilçesi Merkez Mezarlığı’nda, Kırşehir ili Kaman ilçesi Savcılıkışla Köyü
Mezarlığı’nda, Kırşehir ili Mucur ilçesi Asmakaradam Köyü Mezarlığı’nda Türkmen mezarlıkları
ve Türkmen Mezar Taşları tespit edilmiştir. Mezar taşları günümüzde ya boş bir arazide ya da
yerleşim yeri çevresinde bulunmakta ve etrafı bir duvar veya tel örgüyle çevrilmiş vaziyeIedir.
* Bu makale; Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde hazırlanmakta olan “Kırşehir
Tarihi Mezarlıkları ve Mezar Taşları” adlı doktora, tezinden üretilmiştir.